Оила ҳаётнинг асосий ўзаги, жамиятнинг кичик бир бўлаги, узвий қисми, бошланғич пойдевори ҳисобланади. Шунинг учун ҳам қадимдан ҳар бир жамият оила ва унинг тинч, фаровонлиги масаласига катта эътибор бериб келади.

Оила мустаҳкамлиги, биринчи навбатда, эр-хотиннинг бир-бирига ҳартомонлама муносиблигига боғлиқ. Келин ёки куёв танлашда, кимдир чирой, кимдир мол-дунё, яна кимдир эса обрў, мансабни ўлчов қилиб олади.

Бир одам Ҳасан Басрийдан сўради:

– Жуда яхши кўрадиган қизим бор, талабгорлари ҳам кўп. Уни кимга турмушга берай?

Ҳасан Басрий бундай дедилар:

– Аллоҳга итоат қиладиганига бер. Зеро, ундай одам қизингни яхши кўрса, чиройли муомалада бўлади. Мабодо ёқтирмаса ҳам, ҳеч бўлмаганда, унга ёмонлик қилмайди.

Демак, келин ёки куёв танлашда энг олдин диққат қаратиш керак бўлган омил уларнинг эътиқодидир. Шу билан бирга, динимиз таълимотида пок­лик, соғлом оила ва соғлом авлод масаласига ҳам алоҳида эътибор қилинган. Зеро, турмуш қураётган келин-куёвлар ақлан, жисмонан етук бўлсалар, улардан дунёга келадиган фарзандлар ҳам соғлом бўлади. Бу борада юртимизда никоҳланувчиларнинг тиббий кўрикдан ўтишлари мажбурий қилиб белгилангани айни муддаодир.

Оилани мустаҳкамлайдиган, икки инсонни бир-бирига боғлайдиган ришта никоҳдир. Никоҳ – маданият, аслзодалик, тараққиёт ва илғорлик белгиси. У туфайли оила деб аталган муҳташам ва муқаддас ошён қурилади. Бу ошёнда эр-хотин ҳамда улардан туғилган зурриётлар орасидаги муносабатлар маъно ва мустаҳкамлик касб этади.

Айтиш керак, хонадон тинчи, ҳаловати ҳар жиҳатдан оила аъзоларининг ўз ўрни ва масъулиятларини билишига боғлиқ. Бу борада Қуръони карим ва ҳадиси шарифларда етарлича кўрсатмалар берилган. Эр, хотин, фарзандларнинг бурч ва вазифалари, ўзаро муносабатларда диққат қилиш керак бўлган ўринлар атрофлича ёритилган.

Динимиз эркакларга аёл болаларнинг онаси, рўзғорнинг ички камчиликларини тўлдирувчи, оила учун дилдан қайғурувчи, фарзандлар тарбиячиси эканини унутмасликни уқтиради. Ўз ўрнида, нафақа бериш, ҳимоя қилиш, меҳр-шафқат кўрсатиш каби вазифалари юзасидан эрларидан миннатдор бўлишлари зарурлигини хотинларга эслатади.

Уларга риоя қилсак, оилаларимиз чин маънода ҳаловат ва муҳаббат масканига айланади. Бундай ошёнда тарбия олиб, ўсган фарзандлар ҳам етук ва комил инсонлар бўлиб улғайишади.

 

Шаҳобиддин ПАРПИЕВ,

Асака тумани бош имом-хатиби