Мақолалар

Ҳар бир гуноҳ учун: яширинига яширин, ошкорасига ошкора тавба қил

Чоп этилди Fevral 17, 2020 Ҳар бир гуноҳ учун: яширинига яширин, ошкорасига ошкора тавба қилda fikr bildirishni o'chirish

Инсон гуноҳ қилиши табиий. Лекин зудлик билан тавба келтириш, қилган гуноҳига Аллоҳдан истиғфор сўраш ва савобли ишларни амалга ошириш имконияти бор. Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу) ривоят қилади: Расулуллоҳ (соллаллоҳу алайҳи ва саллам) бундай деганларини эшитдим: «Банда гуноҳга қўл уриб қўйиб: “Ё Раббим! Гуноҳ қилиб қўйдим, мени кечиргин, мағфират этгин”, деса, унга Рабби: “Бандам Мен гуноҳларни кечирувчи Рабб эканимни билди”, дейди-да, унинг гуноҳларидан ўтади. Бир оз муддатдан кейин банда бошқа бир гуноҳ содир этиб қўяди ва яна Раббига тав­ба қилади. Рабби унинг гуноҳини кечиради. Бир муддат ўтгач, у банда тағин бир гуноҳга қўл уриб қўяди ва яна тавба сари юзланиб: “Ё Раб­бим! Гуноҳ қилиб қўйдим, мени кечиргин, мағфират қилгин”, дейди. Унга Рабби: “Бандам Мен гуноҳларни кечирувчи Рабб эканимни англади” деб, унинг гуноҳларидан ўтади” ва яна: “Нима қилса қилсин, Мен бандамнинг гуноҳларини кечирдим”, дейди» (Имом Бухорий, Имом Муслим ривояти).

Тавба – гуноҳ ва маъсиятлардан қайтиш. Агар гуноҳ банда билан Рабби ўртасида бўлса, тавба учта шарт билан амалга ошади:

  1. Гуноҳ ва маъсиятдан тўхташ. Бунинг аломати уни тарк этишдир.
  2. Қилмишига пушаймон бўлиш. Бунинг аломати ўтган ишга қаттиқ афсус-надомат чекиш. Ибн Масъуд (розиялло­ҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Пай­ғамбаримиз (соллаллоҳу алайҳи ва саллам) бундай дедилар: “Тавба афсус-надоматдир”.
  3. Гуноҳ ва маъсиятга яна қайтмасликка қатъий қарор қилиш. Бунинг белгиси эса хато ишларни ўнг­лаш ва келажакдагиларни ислоҳ этиш. Агар аввалги хато иш ибодатдаги камчилик бўлса, қазосини адо этади, бировнинг ҳақи бўлса, эгасига қайтаради. Агар жари­масиз хатодан иборат бўлса, у ишга пушаймон бўлади.

Мазкур шартлар бажарилса, тавба мукаммал бўлади.

Агар гуноҳ банда билан банда ўртасида бўлса, тавбанинг шартларига яна бир шарт қўшилади.

  1. Бировнинг мол-мулкига зиён етказган ҳолда, у билан орани очиқ қилиши лозим бўлади. Тортиб олинган молнинг айнан ўзи турган бўлса, уни қайтаради. Агар талафот етказган ёки истеъмол қилиб юборган бўлса, унинг эвазини беради. Бироқ ушбу ҳақ бирор инсоннинг ор-номусини топташ, ҳақорат қилиш кабилардан иборат бўлса, ундан кечирим сўрайди ёки рози қилади. Бордию, хато иш ғийбат бўлиб, мазкур шахс тўғри қабул қиладиган оқил одамлар сирасига кирса, ундан ошкора кечирим сўрайди. Аксинча бўлса, унинг ҳақига ортидан истиғфор айтади. Анас (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилинади: Пайғамбаримиз (соллаллоҳу алайҳи ва саллам) айтдилар: “Ғийбатнинг каффорати ғийбат қилинган кимса ҳақига истиғфор айтиб, ё Аллоҳ, бизнинг ва унинг гуноҳларини мағфират эт, деб ёлворишдир”.

Имом Бухорий Абу Ҳурайра (розияллоҳу анҳу)дан ривоят қилади: Пайғамбаримиз (соллаллоҳу алайҳи ва саллам) бундай дедилар: “Қайси бирингизда биродарининг ҳақи бўлса, на дирҳам ва на динор ёрдам берадиган ҳисоб-китоб кунидан олдин ундан қутулиб олсин. У кунда агар солиҳ амали бўлса, ундан зулми миқдоричаси олинади. Агар яхшиликлари бўлмаса, мазлум биродарининг гуноҳларидан олиниб, унга юкланади”.

Аллоҳ таоло тавба қилувчиларга кўрсатиладиган марҳаматларни баён қилади:

“Эй имон келтирганлар! Аллоҳга чин тавба қилинг, шоядки, Раббингиз сизларнинг гуноҳларингизни ўчириб, остидан анҳорлар оқиб турадиган (жаннатдаги) боғларга киритса!..” (Таҳрим, 8).

Аллоҳ таолонинг ваъдаси ҳақ эканига ҳеч биримиз шубҳа қилмаймиз. Шундай экан, чин маънода тавба қилувчилардан бўлайлик.

Юқоридаги ҳадисда ўз хато ва гуноҳларини тан олиб, ас­тойдил пушаймон бўлган кишилар назарда тутилган. Гуноҳга муккасидан кетиб, қилаётган жиноятларини гуноҳ ҳисоб­ламайдиган кимсалар бундан мустасно. Чунки бу кабилар­нинг тавбаси ёлғон тавбадир. Ҳадисдаги “нима қилса қилсин” сўзларидан мақсад гуноҳ қилса бўлаверар экан, деган хулоса чиқмайди. Балки, Аллоҳ бу каби инсонлар, аввало, гуноҳга қўл урмасликка ҳаракат қилишини, қачонки билиб-билмай хато ва камчиликларга йўл қўйса, дарров Аллоҳ таолога тавба-тазарру билан истиғфор айтишини билгани учун шундай демоқда.

Абул Аббос (раҳматуллоҳи алайҳ) “Мубҳам” номли китобида бундай деган: “Бу ҳадис истиғфорнинг фойдаси нақадар улуғ, Аллоҳ таолонинг фазлу марҳамати буюк, раҳмати чексиз ва ҳилму карами беқиёс эканига далолат қилади. Ҳақиқий истиғфор гуноҳда давом этмаслик ва чин дилдан пушаймонлик ҳисси билан йўғрилган бўлмоғи лозим. Тили билан истиғфор айтиб, қалби ўша гуноҳларга мойил бўлиб туришдек ҳолатдан Яратганнинг Ўзи асрасин!”

 

Усмонхон АЛИМОВнинг

“Расулуллоҳ (соллаллоҳу алайҳи ва саллам)нинг муборак васиятлари” китобидан (2-жилд)

Асар “Мовароуннаҳр” нашриётида чоп этилган.

Нашриётдан харид нархи 26 000 сўм

  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • kudahoki
  • kudahoki
  • kudahoki
  • kudahoki
  • kudahoki
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • padibet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • ayamjp
  • ayamjp
  • slot gacor 777
  • slot gacor
  • ayamjp
  • ayamjp
  • ayamjp
  • slot gacor hari ini
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • slot gacor
  • desabet
  • slot gacor
  • slot gacor
  • desabet
  • toto togel
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • situs toto
  • desabet
  • desabet
  • rejekibetapk77.online -hoki
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • bandar togel
  • slot gacor
  • judi bola
  • slot gacor
  • toto slot
  • slot gacor
  • situs toto
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot88
  • slot gacor
  • slot 5k
  • slot depo 5k
  • toto slot
  • slot gacor
  • toto
  • toto togel
  • situs togel
  • slot gacor
  • slot gacor
  • situs togel
  • toto
  • slot gacor
  • slot gacor
  • desabet
  • situs hk pools
  • slot gacor
  • hongkong pools
  • depo 5k
  • situs toto
  • situs toto
  • situs togel
  • situs togel
  • hk pools
  • situs toto
  • situs togel
  • bandar togel
  • slot gacor
  • bandar togel
  • desabet
  • toto togel
  • toto
  • slot gacor
  • slot gacor
  • toto slot
  • situs hk pools
  • slot gacor
  • slot gacor
  • togel 4d
  • situs toto
  • desabet
  • toto slot
  • toto slot
  • slot gacor
  • judi bola
  • toto
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • togel 4D
  • kudamania
  • rejekibet
  • situs togel
  • slot gacor
  • toto togel
  • Slot Gacor Hari Ini
  • toto togel
  • kudamania
  • slot gacor
  • toto togel
  • slot dana
  • situs toto
  • slot gacor
  • toto togel
  • situs togel
  • situs toto
  • slot resmi
  • slot gacor
  • slot gacor
  • situs togel
  • situs togel
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot hoki
  • slot hoki
  • slot gacor
  • situs togel
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot hoki
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • situs slot
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot hoki
  • situs toto
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot88
  • slot gacor
  • slot gacor
  • judi bola
  • slot hoki
  • slot hoki
  • slot gacor
  • desamania
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • slot gacor
  • slot gacor
  • desamania
  • kudahoki
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • desamania
  • slot gacor
  • slot gacor
  • desamania
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • togel
  • desabet
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • desabet
  • slot gacor
  • slot gacor
  • situs toto
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • desabet
  • situs togel
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • judi bola
  • judi bola
  • situs hk pools
  • slot gacor
  • slot gacor
  • toto togel
  • situs togel
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • situs toto
  • situs togel
  • toto slot
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • situs togel
  • situs togel
  • situs togel
  • bandar togel
  • slot resmi
  • slot gacor
  • slot hoki
  • slot gacor
  • slot resmi
  • slot gacor
  • desabet
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • toto slot
  • slot gacor
  • situs toto
  • slot gacor
  • slot dana
  • hk pools
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • desabet
  • slot gacor
  • toto togel
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot maxwin
  • desabet
  • slot gacor
  • situs toto
  • desabet
  • slot gacor
  • desa bet
  • desabet
  • Kudahoki
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • desabet
  • situs togel
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot maxwin
  • toto togel
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot resmi
  • situs hk pools
  • desabet
  • slot gacor
  • slot hoki
  • desabet
  • desabet
  • ayamjp
  • slot gacor
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • slot gacor
  • togel
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • situs togel
  • desabet
  • slot gacor
  • slot gacor
  • desabet
  • togel
  • slot gacor
  • slot gacor
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • situs togel
  • desa bet
  • desa bet
  • desa bet
  • desa bet
  • desa bet
  • desa bet
  • desa bet
  • desa bet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • kudahoki
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • kudahoki
  • desabet
  • slot gacor
  • slot gacor
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • togel
  • kuda hoki
  • desabet
  • situs judi
  • desabet
  • situs gacor
  • desabet
  • situs gacor
  • desa bet
  • desabet
  • toto
  • desabet
  • desabet
  • togel
  • desabet
  • desa bet
  • desa bet
  • desa bet
  • desa bet
  • desa bet
  • desa bet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • situs toto
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • slot 5k
  • desa bet
  • slot gacor
  • situs gacor
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet