Мақолалар

Тафсир илмида янги ва салмоқли сўз

Чоп этилди Yanvar 12, 2020 Тафсир илмида янги ва салмоқли сўзda fikr bildirishni o'chirish

Яқинда Президентимиз ташаббуси билан Тошкент шаҳрида бунёд этилган “Шайх Муҳам­мад Содиқ Муҳаммад Юсуф” мажмуасида Ўз­бекистон мусулмонлари идораси раиси, муфтий Усмонхон Алимов ҳазратларининг “Тафсири Ирфон” китоби тақдимотида ишти­рок этдим.

Аввало, Муфтий ҳазратлари ўз соҳасининг олий диний маълумотга эга билимдон ва салоҳиятли мутахассиси эканини таъ­кид­­ламоқчиман. .

Муфтий Усмонхон Алимов нафақат мамлакатимиз, балки дунё миқёсидаги обрў-эътиборли уламолардан. Ҳазрат 2012 йили Диний идора тарихида илк бор Ислом олами уюшмаси таъсис мажлисининг аъзоси ҳамда Бутун дунё уламолар кенгаши аъзоси этиб сайланган.

Кейинги йилларда Усмонхон Алимов халқаро эътибор ва эҳтиромга ҳам сазовор бўлмоқда. Ҳазрат Уммон Султонлиги Исломий стратегик тадқиқотлар маркази томонидан 2019 йил 30 сентябрда эълон қилинган “Дунёнинг энг нуфузли 500 мусулмони” рўйхатидан муносиб ўрин эгаллади. У киши бир неча йилдан буён ушбу рўйхатдан жой олиб келмоқда.

Ҳазрат ўндан ортиқ китоб ва юздан зиёд илмий-оммабоп мақолалар муаллифи ҳисоб­ланади. Бугунги кунга қадар у ки­шининг “Дол­зарб саволларга ҳақзарб жавоблар”, “Имом Бу­хорий – муҳаддислар султони”, “Имом Бухо­рий баракоти”, “IX–X асрларда Самарқанд­да калом илмининг ривожлани­ши”, “Ҳаз­рати Имом”, “Оилада фарзанд тарбияси”, “Ёш­лар – келажагимиз”, “Расулуллоҳнинг (с.а.в.) муборак васиятлари”, “Ҳаётбахш маънавий мерос”, “Ҳорманг, азаматлар”, “Бухорий бобом” каби китоблари мухлислар қўлига етиб борган.

Муфтий Усмонхон Алимов Қуръони карим маъноларининг ўзбек тилига таржимаси ва тафсири муаллифларидан бири ҳисобланади. Камина иштирок этиш бахтига мушарраф бўлган ҳазрат қаламига мансуб “Тафсири Ирфон” китоби тақдимоти бунинг амалдаги тасдиғидир.

Қуръони карим оятлари маъноларини таржима ва тафсир қилиш жуда ҳам ма­шаққатли, масъулиятли ва айни вақтда шарафли вазифадир. Шу вақтга қадар Қуръони каримнинг Олтинхон тўра, шайх Алоуддин Мансур, шайх Муҳаммад Содиқ Муҳаммад Юсуф, шайх Абдулазиз Мансур ва бошқалар томонидан амалга оширилган маънолари таржимаси ва тафсири нашр этилган.

Шу маънода, халқимизнинг Қуръони каримга бўлган эҳтиёжини таъминлаш йўлида муфтий Усмонхон Алимов ҳазратлари томонидан таълиф этилган Қуръони каримнинг маънолари таржимаси ва тафсири китобининг ўзига хос жиҳатлари нимада, деган савол туғилиши мумкин. Ҳазратнинг ўзлари ушбу саволга бундай жавоб берганлар: “Қуръони карим Аллоҳ таолонинг ақлларни лол қол­дирувчи каломи бўлгани учун уни бошқа тилга мукаммал таржима қилишнинг имкони йўқ. Юқорида тилга олинган таржималар катта маҳорат билан, тил қоидаларига амал қилган ҳолда ўгирилган, буни асло инкор этиб бўлмайди. Аммо Қуръони карим илоҳий Калом бўлгани учун Қуръон сўзларининг фасоҳати, балоғати, латофати, оҳанги қайта-қайта янгидан кашф бўлаверади”.

Қуръони каримни яхши билмаган кишиларнинг асл ҳидоят йўлидан чалғиш­лари, турли оқим ва ҳаракатларга алданиб қолишлари жуда ҳам осон. Шу­нинг учун халқимизни иложи борича Қуръони карим билан яқиндан таништириш, унга ба­ғишланган асарларни кўп­роқ тарғиб этиш ҳозирги пайтда долзарб аҳамиятга эга.

Мазкур мўътабар тафсир китобининг олти жилди турли йилларда алоҳида китоблар ҳолида чоп этиб келинган. Яъни, тақдимоти ўтказилган янги нашр муфтий Усмонхон Алимов ҳазратларининг бир неча йиллик меҳнатлари мевасидир. Қолаверса, бу жараёнда йирик олим ва етук уламоларнинг маслаҳатлари инобатга олингани ниҳоятда муҳимдир.

Қуръони каримнинг ушбу тафсир китобида ўтмишдаги ва ҳозирги улуғ муфассирлардан Абу Мансур Мотуридийнинг “Таъвилоту аҳлис сунна”, Абул Фидо ибн Касирнинг “Тафсирул Қуръанил азийм”, Ибн Жарир Табарийнинг “Тафсири Табарий”, Жалолиддин Суютийнинг “Ад-Дуррул мансур фи тафсирил маъсур”, Носириддин Байзовийнинг “Анварут танзил”, Имом Абул Баракот Насафийнинг “Мадорикут танзил ва ҳақоиқут таъвил”, Алоуддин Хозиннинг “Лубобут таъвил фи маъонит танзил”, Жа­лолиддин Маҳаллий ва Жалолиддин Сую­тийнинг “Тафсири Жалолайн”, доктор Ваҳба Зуҳайлийнинг “Тафсири Мунир” каби тафсирлардан истифода қилинган.

Муаллиф Қуръони карим маъноларини таржима ва тафсир қилиш илми нақадар машаққатли ҳамда масъулиятли вазифа эканини чуқур ҳис этган ҳолда қалам теб­ратганига алоҳида эътибор қаратмоқчимиз. Натижада олдинги таржима ва тафсирлардан фарқли бир манба дунё юзини кўрди. Китобнинг ўзига хос ижобий хусусиятлари сифатида қуйидагиларни санаш мумкин.

Биринчидан, “Тафсири Ирфон”да оятлар маъноси иложи борича замондош ўқувчиларга тушунарли, содда ва равон тилда баён этилган.

Иккинчидан, одатда Қуръони карим маъноларининг таржима ва тафсирларида мавжуд қавс ичидаги изоҳлар “Тафсири Ирфон” саҳифаларида деярли учрамайди. Чунки Усмонхон Алимов ҳазратлари ўқиш ва англаш янада қулай бўлиши учун бундай изоҳларни қўллашдан имкон қадар воз кечган.

Учинчидан, “Тафсири Ирфон”да, бир томондан, илгари ўзбек тилида нашр қилинган таржима ва тафсир китобларида берилган маълумотлар ўз мужассамини топган бўлса, бошқа томондан, китоб янги ва нодир маълумотлар билан ҳам тўлдирилган.

Тўртинчидан, Қуръони карим маъноларини таржима ва тафсир қилиш жараёнида замонавий фан-техника ютуқлари ва кашфиётлари баён этилган илмий китоблардан ҳам фойдаланган.

Бу, ўз навбатида, “Тафсири Ирфон” китобининг замондошларимиз учун янада яқин ва тушунарли бўлишини таъминлаган.

Бешинчидан, “Тафсири Ирфон” энг замонавий усулда, сифатли ва китобхонга қулай шаклда чоп этилган.

Буларнинг барчаси, шубҳасиз, “Тафсири Ирфон”нинг дунёга келиши йўлида муаллиф жуда катта илмий ва ижодий меҳнат қилганидан далолат беради. Ушбу асарнинг яхлит олти жилдлиги Ҳазрат бу йўналишда олиб борган илмий изланишларнинг том маънодаги мантиқий якуни ва ижодий фаолиятининг гултожидир.

“Тафсири Ирфон” – Қуръон тафсири сил­силасида ўзбек тилидаги янги асар. Ав­вало, китобнинг номи ҳақида икки оғиз сўз.

“Ирфон” каломи билим, маънавият, маърифат деган маъноларни англатади. Демак, “Тафсири Ирфон” – Қуръони карим маънавияти тафсири, илоҳий маърифат шарҳи, деганидир.

Хулоса қилиб айтганда, муфтий Усмон­хон Алимов қаламига мансуб “Тафсири Ир­фон” китобида Қуръони карим оятлари бугунги воқелигимизга мослаб, халқчил тилда, айни чоғда, юксак илмий маҳорат билан таржима ва тафсир этилган. Муаллиф замонавий ҳаётда дуч келишимиз мумкин бўлган муаммоли масалаларга ечимларни оддий ва содда усулда, таъсирчан услубда етказишга ҳаракат қилган.

Шундай экан, мазкур китоб тафсир илми бобида келгусида илм аҳли учун зарур қўлланма ва муносиб йўриқнома бўлишига ишонамиз. Янада муҳими, “Тафсири Ирфон” китоби халқимиз, хусусан, ёшларимиз маърифатини юксалтиришда катта аҳамият касб этиши тайин.

Акмал САИДОВ, академик

“Ҳидоят” журналининг 2019 йил, 12-сонидан

  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • kudahoki
  • kudahoki
  • kudahoki
  • kudahoki
  • kudahoki
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • padibet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • ayamjp
  • ayamjp
  • slot gacor 777
  • slot gacor
  • ayamjp
  • ayamjp
  • ayamjp
  • slot gacor hari ini
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • slot gacor
  • desabet
  • slot gacor
  • slot gacor
  • desabet
  • toto togel
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • situs toto
  • desabet
  • desabet
  • rejekibetapk77.online -hoki
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • bandar togel
  • slot gacor
  • judi bola
  • slot gacor
  • toto slot
  • slot gacor
  • situs toto
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot88
  • slot gacor
  • slot 5k
  • slot depo 5k
  • toto slot
  • slot gacor
  • toto
  • toto togel
  • situs togel
  • slot gacor
  • slot gacor
  • situs togel
  • toto
  • slot gacor
  • slot gacor
  • desabet
  • situs hk pools
  • slot gacor
  • hongkong pools
  • depo 5k
  • situs toto
  • situs toto
  • situs togel
  • situs togel
  • hk pools
  • situs toto
  • situs togel
  • bandar togel
  • slot gacor
  • bandar togel
  • desabet
  • toto togel
  • toto
  • slot gacor
  • slot gacor
  • toto slot
  • situs hk pools
  • slot gacor
  • slot gacor
  • togel 4d
  • situs toto
  • desabet
  • toto slot
  • toto slot
  • slot gacor
  • judi bola
  • toto
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • togel 4D
  • kudamania
  • rejekibet
  • situs togel
  • slot gacor
  • toto togel
  • Slot Gacor Hari Ini
  • toto togel
  • kudamania
  • slot gacor
  • toto togel
  • slot dana
  • situs toto
  • slot gacor
  • toto togel
  • situs togel
  • situs toto
  • slot resmi
  • slot gacor
  • slot gacor
  • situs togel
  • situs togel
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot hoki
  • slot hoki
  • slot gacor
  • situs togel
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot hoki
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • situs slot
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot hoki
  • situs toto
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot88
  • slot gacor
  • slot gacor
  • judi bola
  • slot hoki
  • slot hoki
  • slot gacor
  • desamania
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • slot gacor
  • slot gacor
  • desamania
  • kudahoki
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • desamania
  • slot gacor
  • slot gacor
  • desamania
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • togel
  • desabet
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • desabet
  • slot gacor
  • slot gacor
  • situs toto
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • desabet
  • situs togel
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • judi bola
  • judi bola
  • situs hk pools
  • slot gacor
  • slot gacor
  • toto togel
  • situs togel
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • situs toto
  • situs togel
  • toto slot
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • situs togel
  • situs togel
  • situs togel
  • bandar togel
  • slot resmi
  • slot gacor
  • slot hoki
  • slot gacor
  • slot resmi
  • slot gacor
  • desabet
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • toto slot
  • slot gacor
  • situs toto
  • slot gacor
  • slot dana
  • hk pools
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • desabet
  • slot gacor
  • toto togel
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot maxwin
  • desabet
  • slot gacor
  • situs toto
  • desabet
  • slot gacor
  • desa bet
  • desabet
  • Kudahoki
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • desabet
  • situs togel
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot maxwin
  • toto togel
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot resmi
  • situs hk pools
  • desabet
  • slot gacor
  • slot hoki
  • desabet
  • desabet
  • ayamjp
  • slot gacor
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • slot gacor
  • togel
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • situs togel
  • desabet
  • slot gacor
  • slot gacor
  • desabet
  • togel
  • slot gacor
  • slot gacor
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • situs togel
  • desa bet
  • desa bet
  • desa bet
  • desa bet
  • desa bet
  • desa bet
  • desa bet
  • desa bet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • kudahoki
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • kudahoki
  • desabet
  • slot gacor
  • slot gacor
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • togel
  • kuda hoki
  • desabet
  • situs judi
  • desabet
  • situs gacor
  • desabet
  • situs gacor
  • desa bet
  • desabet
  • toto
  • desabet
  • desabet
  • togel
  • desabet
  • desa bet
  • desa bet
  • desa bet
  • desa bet
  • desa bet
  • desa bet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • situs toto
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • slot 5k
  • desa bet
  • slot gacor
  • situs gacor
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet