Мақолалар

Суннат инкорчиларига раддиялар

Чоп этилди Fevral 12, 2026 Суннат инкорчиларига раддияларda fikr bildirishni o'chirish

Динимиз душманлари ва улар ортидан эргашган айрим гумроҳ кимсалар саҳобалар розияллоҳу анҳумга нисбатан кўп туҳмат ва маломат тошларини отиб, улар ҳақида шубҳаларга боришган.

Суннатни инкор қилувчи кимсалар: “Абу Ҳурайра розияллоҳу анҳу Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва саллам билан бирга қисқа вақт ҳамроҳ бўлгани ҳолда қандай қилиб энг кўп ҳадис ривоят қилган ровийга айланиши мумкин?” дейди.

Буюк саҳоба 5374 та ҳадис ривоят қилган. Ҳолбуки, у киши ҳижрий 7-йили Исломни қабул қилган. Пайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи ва саллам 11-ҳижрий йилда Рафиқул аълога риҳлат қилганлар. Демак, у зот Набий алайҳиссалом билан 4–5 йил йўлдош бўлган.

Шундан келиб чиқиб ғаразли кимсалар: “Қандай қилиб у киши шунча кўп ҳадис ривоят қилиши мумкин?” деган шубҳага боришади. Ҳолбуки, Абу Ҳурайра розияллоҳу анҳунинг ривоятлари буюк саҳобалар розияллоҳу анҳумнинг ривоятлари билан ҳам уйғун келади.

Бу даъвога уламолар қуйидагича раддия беришади:

Биринчи: ҳақиқатан, бу шубҳа янги пайдо бўлмаган, балки Абу Ҳурайра розияллоҳу анҳунинг ҳаётлик даврида ҳам бўлган. У киши бу даъвога ўзи жавоб берган:

«Одамлар: “Абу Ҳурайра ҳадисни кўп айтади”, дейишади. Лекин Аллоҳга қасам, муҳожир ва ансорлардан ҳеч ким менчалик кўп ҳадис ривоят қилмаган. Чунки муҳожирлар тижорат ишлари билан машғул бўлар, ансорлар эса деҳқончилик қилишарди. Мен эса фақир одам эдим, қорнимни тўйдириш учун Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва салламнинг ҳузурларида бўлар, у зот билан бирга овқатланар эдим. Бу пайтларда саҳобалар бўлишмасди.

Расули акрам соллаллоҳу алайҳи ва саллам бир куни:

“Ким кийимини ёйса, унга сўзларимни тўкаман. Кейин эса у менинг сўзларимни эсидан чиқармайдиган бўлади”, дедилар.

Шунда мен кийимимни ёйдим, у зот гаплари билан “тўлдирдилар”. Кейин мен кийимимни йиғиштириб олиб, кўксимга босдим. Шу пайтдан Набий алайҳиссалом сўзларидан ҳеч нарсани унутмайдиган бўлдим», деди Абу Ҳурайра розияллоҳу анҳу.

Буюк саҳоба яна айтди: «Аллоҳга қасам, агар Қуръонда: “Биз нозил қилган оятлар ва ҳидоятдан иборат нарсаларни (Муҳаммаднинг барҳақ пайғамбар эканини) одамларга Китобда аниқ қилиб берганимиздан кейин (уни) яширганларни, шубҳасиз, Аллоҳ лаънатлагай ва уларни лаънатловчилар ҳам лаънатлагайлар”
(Бақара сураси, 159) деган оят бўлмаганида, мен ҳеч қачон ҳеч нарса айтмас эдим».

Иккинчи: Пайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи ва саллам замонларида саҳобалар кўпчилик бўлиб, Абу Ҳурайра розияллоҳу анҳуни ёлғончига чиқаришни хаёлларига ҳам келтиришмаган. Унинг сўзларини иккилланмасдан қабул қилишган. Улар орасида Умар ибн Хаттоб розияллоҳу анҳу ҳам бор эди. У киши Абу Ҳурайра розияллоҳу анҳуга:

“Сиз биздан кўра Расулуллоҳнинг ҳузурларида кўпроқ бўлар ва биздан кўра ҳадисларни яхшироқ ёдлаб олар эдингиз”, деган.

Абу Ҳурайра розияллоҳу анҳу ривоят қилган ҳадислар ҳақиқатга хилоф бўлганида эди, саҳобалар жим турмас эдилар. Энди орадан 15 аср ўтгач, улуғ саҳобага таъна ва маломат тошларини отиш жуда ажабланарлидир.

Абу Ҳурайра розияллоҳу анҳу Суффа аҳли билан бирга Расули акрам алайҳиссалом масжидларида турарди. У Пайғамбаримиз билан бирга қолар, у зот овқатлансалар, у ҳам ер, сафар қилсалар, бирга борарди. Шунингдек, у Набий алайҳиссалом билан бирга катта саҳобалар қатнашадиган мажлисларда ҳам иштирок этар эди.

Бир киши Зайд ибн Собит розияллоҳу анҳудан савол сўради. Зайд ибн Собит розияллоҳу анҳу унга: “Абу Ҳурайрани топинг”, деди.

Зайд ибн Собит розияллоҳу анҳу деди: «Мен, Абу Ҳурайра ва фалон киши масжидда Аллоҳга дуо-илтижо қилаётганимизда Пайғамбаримиз ёнимизга келиб ўтирдилар ва бизларга: “Қилаётган ишингизни давом эттираверинг”, дедилар.

Биз дуомизни давом эттирдик. Расулуллоҳ “Омин!” деб турдилар. Абу Ҳурайра розияллоҳу анҳу: “Эй Аллоҳ, мен Сендан шерикларим сўраган нарсаларни сўрайман ва эсдан чиқмайдиган илм беришингни илтижо қиламан”, деб дуо қилди.

Набий алайҳиссалом: “Омин!” дедилар. Биз ҳам шундай дуо қиламиз, сиз “Омин!” денг, дедик. У зот: “Абу Ҳурайра сизлардан ўзиб кетди”, дедилар».

Шу дуодан сўнг Абу Ҳурайра розияллоҳу анҳунинг қуввай ҳофизаси жуда ўткир бўлди. Ҳадисларни ўта ҳассослик билан ривоят қиларди.

Убай ибн Каъб розияллоҳу анҳу айтди: “Абу Ҳурайра Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва салламдан биз сўрамаган нарсаларни жасурлик билан сўрар эди”.

Бир киши Талҳа ибн Убайдуллоҳ розияллоҳу анҳуни кўриб, унга: “Эй Абу Муҳаммад, сиз бу яманийни (Абу Ҳурайрани) биласизми? У Расули акрам алайҳиссаломнинг ҳадисларидан сизлар эшитмаган нарсаларни эшитганига нима дейсиз? Биз ундан сиздан эшитмаган нарсаларни эшитмоқдамиз. Балки у Расулуллоҳдан эшитмаган нарсаларни айтаётгандир”, деди.

Талҳа розияллоҳу анҳу унга бундай деди: “У эшитган нарсани биз ҳам эшитганмиз, аммо уларни у яхши ёдда сақлаб қолган, биз эса эслаб қололмаганмиз. Чунки бизнинг аҳли байтимиз (бола-чақамиз) Пайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи ва саллам ёниларида кўпроқ бўлишимиздан тўсиб қўяр эди. Биз у зот билан фақат бомдодда ва кечқурун кўришардик. Аммо Абу Ҳурайра эса камбағал киши бўлгани боис доим Расулуллоҳ эшиги олдида турарди. Шу боис у Аллоҳнинг ёрдами билан Набий алайҳиссаломдан эшитган нарсаларни ёдлаб қоларди. Шубҳа йўқки, у эшитган нарсаларини Расулуллоҳ қандай айтган бўлса, шундай етказади”.

Абдуллоҳ ибн Умар ибн Хаттоб розияллоҳу анҳумо айтди: “Абу Ҳурайра мендан яхшироқдир. У ривоят қилаётган нарсаларни мендан кўпроқ билади”.

Абдуллоҳ ибн Умар ибн Хаттоб розияллоҳу анҳумо унинг жанозасини ўқигач, унга раҳмат тилаб: “Бу киши мусулмонлар учун Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва салламнинг ҳадисларини ёдлаб, сақлаб келаётганди”, деган.

Хулоса қилиб айтганда, суннат инкорчиларининг даъволари пуч ва асоссиздир.

Абу Ҳурайра розияллоҳу анҳу Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва салламнинг дуолари шарофати ила у зотнинг ёниларидан айрилмасдан энг кўп ҳадис ривоят қилган ишончли ровийга айланди.

Қўзибой МАШАРИПОВ,

“Фахриддин ар-Розий” ислом билим юрти мударриси

“Ҳидоят” журналининг 2026 йил 1-сонидан

http://hidoyatuz.taplink.ws

  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • kudahoki
  • kudahoki
  • kudahoki
  • kudahoki
  • kudahoki
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • padibet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • ayamjp
  • ayamjp
  • slot gacor 777
  • slot gacor
  • ayamjp
  • ayamjp
  • ayamjp
  • slot gacor hari ini
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • slot gacor
  • desabet
  • slot gacor
  • slot gacor
  • desabet
  • toto togel
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • situs toto
  • desabet
  • desabet
  • rejekibetapk77.online -hoki
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • bandar togel
  • slot gacor
  • judi bola
  • slot gacor
  • toto slot
  • slot gacor
  • situs toto
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot88
  • slot gacor
  • slot 5k
  • slot depo 5k
  • toto slot
  • slot gacor
  • toto
  • toto togel
  • situs togel
  • slot gacor
  • slot gacor
  • situs togel
  • toto
  • slot gacor
  • slot gacor
  • desabet
  • situs hk pools
  • slot gacor
  • hongkong pools
  • depo 5k
  • situs toto
  • situs toto
  • situs togel
  • situs togel
  • hk pools
  • situs toto
  • situs togel
  • bandar togel
  • slot gacor
  • bandar togel
  • desabet
  • toto togel
  • toto
  • slot gacor
  • slot gacor
  • toto slot
  • situs hk pools
  • slot gacor
  • slot gacor
  • togel 4d
  • situs toto
  • desabet
  • toto slot
  • toto slot
  • slot gacor
  • judi bola
  • toto
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • togel 4D
  • kudamania
  • rejekibet
  • situs togel
  • slot gacor
  • toto togel
  • Slot Gacor Hari Ini
  • toto togel
  • kudamania
  • slot gacor
  • toto togel
  • slot dana
  • situs toto
  • slot gacor
  • toto togel
  • situs togel
  • situs toto
  • slot resmi
  • slot gacor
  • slot gacor
  • situs togel
  • situs togel
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot hoki
  • slot hoki
  • slot gacor
  • situs togel
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot hoki
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • situs slot
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot hoki
  • situs toto
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot88
  • slot gacor
  • slot gacor
  • judi bola
  • slot hoki
  • slot hoki
  • slot gacor
  • desamania
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • slot gacor
  • slot gacor
  • desamania
  • kudahoki
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • desamania
  • slot gacor
  • slot gacor
  • desamania
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • togel
  • desabet
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • desabet
  • slot gacor
  • slot gacor
  • situs toto
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • desabet
  • situs togel
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • judi bola
  • judi bola
  • situs hk pools
  • slot gacor
  • slot gacor
  • toto togel
  • situs togel
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • situs toto
  • situs togel
  • toto slot
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • situs togel
  • situs togel
  • situs togel
  • bandar togel
  • slot resmi
  • slot gacor
  • slot hoki
  • slot gacor
  • slot resmi
  • slot gacor
  • desabet
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • toto slot
  • slot gacor
  • situs toto
  • slot gacor
  • slot dana
  • hk pools
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • desabet
  • slot gacor
  • toto togel
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot maxwin
  • desabet
  • slot gacor
  • situs toto
  • desabet
  • slot gacor
  • desa bet
  • desabet
  • Kudahoki
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • desabet
  • situs togel
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot maxwin
  • toto togel
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot resmi
  • situs hk pools
  • desabet
  • slot gacor
  • slot hoki
  • desabet
  • desabet
  • ayamjp
  • slot gacor
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • slot gacor
  • togel
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • situs togel
  • desabet
  • slot gacor
  • slot gacor
  • desabet
  • togel
  • slot gacor
  • slot gacor
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • situs togel
  • desa bet
  • desa bet
  • desa bet
  • desa bet
  • desa bet
  • desa bet
  • desa bet
  • desa bet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • kudahoki
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • kudahoki
  • desabet
  • slot gacor
  • slot gacor
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • togel
  • kuda hoki
  • desabet
  • situs judi
  • desabet
  • situs gacor
  • desabet
  • situs gacor
  • desa bet
  • desabet
  • toto
  • desabet
  • desabet
  • togel
  • desabet
  • desa bet
  • desa bet
  • desa bet
  • desa bet
  • desa bet
  • desa bet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • situs toto
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • slot 5k
  • desa bet
  • slot gacor
  • situs gacor
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet