Мақолалар

Энага “оналар” кўпаймоқда

Чоп этилди Avgust 25, 2026 Энага “оналар” кўпаймоқдаda fikr bildirishni o'chirish

Аёл тинмай хархаша қилаётган ўғлини силтаб: “Телефон кўзингга зарар”, деб хуноби ошарди. Боланинг инжиқлиги атрофдагиларнинг жонига тегди, шекилли, кимдир: “Уйингизга борсангиз, тарбиялайсиз, телефонни беринг”, деса, яна кимдир болани овутишга ҳаракат қиларди. Аёл эса: “Ҳозир шифокордан чиқдик, кўзойнак ёзиб берди”, дер эди.

“Қўшнимнинг ўғли соғлом, чаққон бола эди. 4-синфга ўтганда ғайриоддий тарзда семириб кетди. Қачон қарама, қўлида телефон. Энг ёмони, қувноқ бола жаҳлдор бўлиб қолган”, дейди бир танишим.

Дарҳақиқат, бугун телефондан нотўғри, мақсадсиз фойдаланиш оқибатида юзага келаётган касалликлар, руҳий зўриқишлар кундан-кун ортиб бормоқда. Жаҳон соғлиқни сақлаш ташкилоти ёки оммавий ахборот воситалари бу ҳақда ҳар қанча бонг урмасин, вазият ўзгармаяпти.

Ҳулкар (уй бекаси): 5 ёшли қизим эрталаб уйғониши билан “Телефонингизни беринг”, деб жанжални бошлайди. Бир куни тунда алаҳсираб чиқди. Эрталаб кўзлари қизарган ҳолда уйғонди. “Ойижон, кроссовкали акула келяпти, тимсоҳнинг қуроли бор”, деб йиғлайди. Даволатишга тўғри келди.

Ўғилой Исмоилова, оилавий шифокор: Телефон, тўғри мақсадда ишлатилсагина фойдалидир. Ўқиш-ёзишни билган бола телефон орқали тил ўрганиши, машғулот бажариши мумкин. Шундай оилаларни биламан, фарзандлари интернет орқали илм-ҳунар эгаллашади. Лекин, афсус, кўпчилик ёшлар учун телефон, интернет вақтни беҳуда совуриш воситасига айланган. 10 ёшли беморим телефондан кўп фойдалангани учун кўзойнак тақади, яна бир ўсмир телефонни нотўғри ишлатгани учун суяги қийшиқ ўсяпти. Энг ёмони, бу воситалар ёш авлод тарбиясини бузмоқда. Айниқса, хорижда ишланаётган мультфильмлар одоб-ахлоқ мезонларига тўғри келмайди. Бугунги кунда кўпчилик ота-оналар фарзанди бўш вақтини нима билан ўтказаётганидан хабарсиз. Айниқса, ҳам ота, ҳам она ишли оилаларда болалар назоратсиз қолмоқда! Афсуски, фарзанди билан умуман гаплашмайдиган, таомини ҳозирлаб ва либосини тўғрилаб қўядиган “энага” оналар кўпайиб кетди.

Ноила (сотувчи): Афсуски, тижорат билан бўлиб ўғилларимга вақт ажратмадим. Улар туну кун телефон билан овора. Ҳозир катта ўғлимнинг кўзини даволатяпмиз. Кўриш қобилияти анча пасайган. Ундан ҳам ёмони, иккинчи фарзандим руҳиятида ўзгариш бўлган. Телеканаллардан бирида қўрқинчли теленовеллани кўрган. Ҳозир тунда ухлаганида ҳам чироқларни ёқиб ётади. Топганимизни уларнинг саломатлигини тиклашга сарфлаяпмиз.

Баро ибн Озиб розияллоҳу анҳудан ривоят қилинади: «Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва салламни кўрдим, қарасам, Ҳасан розияллоҳу анҳуни елкаларига кўтариб олибдилар. У зот соллаллоҳу алайҳи ва салламнинг: “Аллоҳим! Мен буни яхши кўраман, сен ҳам яхши кўргин”, деганларини эшитдим».

Абу Ҳурайра розияллоҳу анҳудан ривоят қилинган ҳадисда: «Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва салламнинг: “Аллоҳ азза ва жалла раҳматни юз бўлакка бўлди. Шундан тўқсон тўққиз бўлагини Ўз ҳузурида олиб қолди ва биргина бўлагини Ер юзига нозил қилди. Шу бир бўлак раҳмат туфайли барча махлуқот бир-бирига раҳм қилади. Ҳатто от ўз боласини босиб олмаслик учун туёғини кўтариши ҳам ўша раҳматдан”, деганларини эшитдим».

Она фарзандига келаётган зиённи қалби билан ҳис этади. Қуш полапонларини қанотлари остида сақлагани каби уни асрайди. Кейинги пайтларда оналарда ана шу ҳис бироз камайгандек. Кўпчилиги фарзандининг қалбига, онгига хавф солаётган омилларга бепарво. Аслида улуғ аждодларимизнинг комил инсон бўлиб шаклланишида волидаи муҳтарамаларининг беқиёс ҳиссаси бор. Имом Бухорий раҳматуллоҳи алайҳнинг онаси уни гўдаклигида илмга йўллаган, Абдулхолиқ Ғиждувонийнинг онаси Хонзодабегим матонати ҳам таҳсинга лойиқ. Оналар рўзғор ташвиши ёки пул топиш дардида бўлмаган, фарзандининг ахлоқи ва илмда пешқадам бўлишида ўзини масъул ҳисоблашган. Борига қаноат, йўғига сабр қилишни ўргатган. Бугунги айрим “энага” оналар эса ўзи бермаган ахлоқни ва таълимни ўзгалардан талаб қилади. Боланинг келажакда буюк инсон бўлиши унинг нуфузли жойда таҳсил олишида деб ўйлайди. Аслида тарбиясиз ва бемақсад болани энг кучли муаллимларга берсангиз ҳам, фойдаси йўқ.

Азиз аёллар, ижтимоий тармоқларда вақтни совураётган фарзандларимизга эътиборли бўлайлик. Улар меҳрни виртуал оламдан эмас, биздан олсин. Зеро, Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва саллам: “Жаннат оналар оёғи остидадир” (Имом Қузоъий ривояти), деганлар.

Камола АДАШБОЕВА ёзиб олди.

“Мўминалар” журналининг 2025 йил 10-сонидан

http://hidoyatuz.taplink.ws

  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • kudahoki
  • kudahoki
  • kudahoki
  • kudahoki
  • kudahoki
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • padibet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • ayamjp
  • ayamjp
  • slot gacor 777
  • slot gacor
  • ayamjp
  • ayamjp
  • ayamjp
  • slot gacor hari ini
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • slot gacor
  • desabet
  • slot gacor
  • slot gacor
  • desabet
  • toto togel
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • situs toto
  • desabet
  • desabet
  • rejekibetapk77.online -hoki
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • bandar togel
  • slot gacor
  • judi bola
  • slot gacor
  • toto slot
  • slot gacor
  • situs toto
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot88
  • slot gacor
  • slot 5k
  • slot depo 5k
  • toto slot
  • slot gacor
  • toto
  • toto togel
  • situs togel
  • slot gacor
  • slot gacor
  • situs togel
  • toto
  • slot gacor
  • slot gacor
  • desabet
  • situs hk pools
  • slot gacor
  • hongkong pools
  • depo 5k
  • situs toto
  • situs toto
  • situs togel
  • situs togel
  • hk pools
  • situs toto
  • situs togel
  • bandar togel
  • slot gacor
  • bandar togel
  • desabet
  • toto togel
  • toto
  • slot gacor
  • slot gacor
  • toto slot
  • situs hk pools
  • slot gacor
  • slot gacor
  • togel 4d
  • situs toto
  • desabet
  • toto slot
  • toto slot
  • slot gacor
  • judi bola
  • toto
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • togel 4D
  • kudamania
  • rejekibet
  • situs togel
  • slot gacor
  • toto togel
  • Slot Gacor Hari Ini
  • toto togel
  • kudamania
  • slot gacor
  • toto togel
  • slot dana
  • situs toto
  • slot gacor
  • toto togel
  • situs togel
  • situs toto
  • slot resmi
  • slot gacor
  • slot gacor
  • situs togel
  • situs togel
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot hoki
  • slot hoki
  • slot gacor
  • situs togel
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot hoki
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • situs slot
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot hoki
  • situs toto
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot88
  • slot gacor
  • slot gacor
  • judi bola
  • slot hoki
  • slot hoki
  • slot gacor
  • desamania
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • slot gacor
  • slot gacor
  • desamania
  • kudahoki
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • desamania
  • slot gacor
  • slot gacor
  • desamania
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • togel
  • desabet
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • desabet
  • slot gacor
  • slot gacor
  • situs toto
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • desabet
  • situs togel
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • judi bola
  • judi bola
  • situs hk pools
  • slot gacor
  • slot gacor
  • toto togel
  • situs togel
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • situs toto
  • situs togel
  • toto slot
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • situs togel
  • situs togel
  • situs togel
  • bandar togel
  • slot resmi
  • slot gacor
  • slot hoki
  • slot gacor
  • slot resmi
  • slot gacor
  • desabet
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • toto slot
  • slot gacor
  • situs toto
  • slot gacor
  • slot dana
  • hk pools
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • desabet
  • slot gacor
  • toto togel
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot maxwin
  • desabet
  • slot gacor
  • situs toto
  • desabet
  • slot gacor
  • desa bet
  • desabet
  • Kudahoki
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • desabet
  • situs togel
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot maxwin
  • toto togel
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot gacor
  • slot resmi
  • situs hk pools
  • desabet
  • slot gacor
  • slot hoki
  • desabet
  • desabet
  • ayamjp
  • slot gacor
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • slot gacor
  • togel
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • situs togel
  • desabet
  • slot gacor
  • slot gacor
  • desabet
  • togel
  • slot gacor
  • slot gacor
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • situs togel
  • desa bet
  • desa bet
  • desa bet
  • desa bet
  • desa bet
  • desa bet
  • desa bet
  • desa bet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • kudahoki
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • kudahoki
  • desabet
  • slot gacor
  • slot gacor
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • togel
  • kuda hoki
  • desabet
  • situs judi
  • desabet
  • situs gacor
  • desabet
  • situs gacor
  • desa bet
  • desabet
  • toto
  • desabet
  • desabet
  • togel
  • desabet
  • desa bet
  • desa bet
  • desa bet
  • desa bet
  • desa bet
  • desa bet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • situs toto
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • slot 5k
  • desa bet
  • slot gacor
  • situs gacor
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet
  • desabet